Over veilige wachtwoorden en onze privacy

De hack bij KPN en de vermeende wachtwoorden die op straat lagen waren onlangs veelvuldig in het nieuws. Uiteindelijk bleken de wachtwoorden uit een lek te komen van BabyDump, maar dat maakt het niet minder erg. Gaan we veilig om met wachtwoorden en onze privacy, ook als voorgangers? 'Piraten' liggen namelijk op de loer om zwakke plekken uit te buiten.

Gevaar
Die piraten zijn op zoek naar wachtwoorden, creditcardnummers en mogelijkheden om aan je te verdienen. Vroeg of laat krijgt iedereen er mee te maken. Of door een schijnbaar e-mailtje van de bank met de vraag in te loggen of door geniepige installatie van software, zogenaamde spyware.

Je kunt jezelf op verschillende manieren wapenen tegen de gevaren op internet. In deze blog wil ik er twee bespreken, maar er zijn natuurlijk meer zaken waar een ieder op moet letten: bijgewerkte anti-virussoftware, firewall, gezond verstand, niet overal op klikken. Seniorenweb (!) heeft een aardig overzicht om je in te lezen.

1. Veilige wachtwoorden
Een veilig wachtwoord is een wachtwoord wat niet makkelijk te raden is. Gebruik daarom niet voor de hand liggende wachtwoorden, zoals de naam van je kinderen of van de kat. Een willekeurige reeks van tekens (zoals 6nf05iKNvchL) is moeilijker te raden dan een standaardwoord (zoals soci4lmissi3isc00l). Gebruik daarnaast niet hetzelfde wachtwoord voor meerdere site's. Het gebeurt namelijk vaker dat (door een lek in software) een complete lijst met wachtwoorden wordt gestolen, dan dat hij gekraakt wordt in de technische zin van het woord.

Een ander advies in dit kader is om, zeker voor belangrijke site's, verschillende wachtwoorden te gebruiken. Ook geen formule waarmee je voor jezelf de wachtwoorden kunt 'uitrekenen'. Want als je Gmailwachtwoord mijnwwvoorgoogle is, dan zal het voor Twitter hoogstwaarschijnlijk mijnwwvoortwitter zijn. En mijnwwvoordebank. En mijnwwvoordekerksite.

Om voor elke site een apart wachtwoord te onthouden, is ondoenlijk. Gebruik daarom een wachtwoordmanager zoals LastPass (opties), waarmee je wachtwoorden moeiteloos beheert. Je hoeft maar één hoofdwachtwoord te onthouden. Het programma kan willekeurige tekens genereren of opslaan. Vertrouw je een online dienst niet dan kun je ook een programma gebruiken die je bijvoorbeeld op je USB-stick installeert zoals KeePass.

2. Privacy
Van een totaal andere orde is het bewaken van je privacy. Grote bedrijven harken je surfgedrag bij elkaar en verdienen eraan. Tot op zekere hoogte kan dit (ze moeten ook geld verdienen) en als Nederlander wil je natuurlijk niks betalen. Het zou mooier zijn om niet al te veel data prijs te geven aan grote bedrijven. Een aantal stappen die je kunt zetten, zijn volgende.

Facebook (en andere sociale media)
Vooral Facebook heeft er een handje van om je data te volgen. Log maar eens in op Facebook en bezoek een andere site waarbij je via Facebook commentaar kunt geven. Op zich handig, omdat je zo én op de bewuste site én op Facebook kunt discussieren. Maar de andere kant is dat Facebook veel meer over je surfgedrag bijhoudt dan je zou willen. Ook als je uitgelogd bent!

Een alternatief wat me aansprak, is om voor Facebook (en andere sociale media) de browser RockMeIt te gebruiken. Dit is gewoon een apart programma, met een aparte folder op de schijf en een aparte folder voor de cookies. Surfen doe ik dan in een andere browsers. Hiermee kan Facebook data minen wat ze willen, maar omdat ik verder niet met RockMeIt surf, krijgen ze van mij geen data binnen.

Google
Google heeft veel producten die naadloos met elkaar samenwerken. Het is een persoonlijke overweging welke diensten je wilt gebruiken. Bedenk dan wel dat alles bijgehouden kan worden. Google biedt een gebruiker gepersonaliseerde zoekresultaten aan.

Een aantal alternatieven:

• Google Search (zoeken) >> Ixquick
• Chrome (snelle browser) >> Chromium (verschil met Chrome) of natuurlijk Firefox
• gMail (mail) >> deze. Of, om eerlijk te zijn, er zijn andere aanbieders, maar gMail werkt natuurlijk heerlijk.
• Google Analytics (websitestatistieken) >> Piwik

Afsluitend
Nogmaals, het is een keuze tussen gebruiksgemak en in eigen beheer houden. Nu is Google een grote speler, maar over 5 of 10 jaar? 12 jaar geleden zat iedereen nog op hotmail, ICQ en werkte met WordPerfect. Dat is nu ook anders. Leun daarom niet te veel op gratis (goede) alternatieven die nu voorhanden zijn. Want zoals een wijze uit een ver verleden al eens schreef: 'De zon gaat op, de zon gaat onder... Wat er is gedaan, zal altijd weer worden gedaan.'


Wie vaart over de grote internetoceanen mag best zelf het roer in handen houden en uit handen van piraten blijven. Of ze nou geregistreerd staan bij de Kamer van Koophandel of vanuit hun zolderkamertje enteren.

---

(c) Alle afbeeldingen komen van OpenClipArt en vallen onder de licentie 'publiek domein'.

Vasten van sociale media, waarom wel/niet?

Vorig jaar werd via een kleine peiling van het Nederlands Dagblad duidelijk dat vasten van sociale media een sterke trend is. Vandaag begint de veertig-dagen-periode weer. Voor mij is dit een goed moment voor bezinning op de vraag of vasten van sociale media een goed idee is.

Waarom wel?
Inmiddels hebben verschillende voorgangers aangegeven om 40 dagen niet te twitteren en/of te bloggen. Hieronder enkele van hun argumenten:

• Jos Douma schrijft dat hij wil loskomen van de versnippering van aandacht, om zo ruimte te krijgen voor concentratie en bezinning. 
• Verderop schrijft Douma: "Ik merk dat twitteren en webloggen voor mij een manier is om me te uiten (waar op zich niks mis mee is), maar dat wel eens ten koste gaat van innen: iets nieuws binnen laten komen, gewoon eens in alle rust een goed boek lezen, of Bijbellezen, of de stem van God vernemen." 
• Martijn Rutgers noemt het twasten en fastbooken en schrijft: "Hoewel ik er op een dag gemiddeld niet langer dan een uur mee bezig ben, heb ik soms het gevoel dat m’n ziel, zoals Boele Ytsma het ooit zo mooi zei, er door verspreid wordt over duizenden bits en bytes…"

Duidelijke redenen om wel een tijdje zonder sociale media te doen zijn: rust, aandacht, concentratie en bezinning.

Waarom niet?

• Vrijwel niemand overweegt om zijn/haar (mobiele) telefoon 40 dagen uit te laten. Want we moeten toch bereikbaar zijn en kunnen ons toch niet helemaal afsluiten van de wereld? Toch doe je dat met twittervasten wel, veel van de mensen die je volgt of die jou volgen staan alleen via dat medium in contact met jou. Wil je die lijn zomaar 40 dagen afsluiten?
• Juist richting Pasen (voor veel niet-kerkelijken het grote onbekende feest, iets met voorjaar toch?) kan het goed zijn om als voorganger via Twitter en Facebook mensen te wijzen op Pasen en de achtergrond van Pasen. Zeker als je veel niet-kerkelijken onder je volgers hebt zitten.
• Vooral de volgers en Facebook-vrienden die vertrouwd zijn met het vasten zullen iets begrijpen van die 40 dagen stilte, maar al die anderen kunnen denken: "z'n laatste tweet is al een maand oud, tijd om te ontvolgen". En dan is ontvolgen an sich niet erg, maar wel jammer als dat waardevolle contacten zijn of hadden kunnen worden.

Eigen afweging
Zelf hink ik voortdurend tussen wel en niet. Allereerst hangt het sterk af van hoe je die verschillende sociale media gebruikt. Het rijtje 'waarom niet' is nauwelijks interessant voor voorgangers die alleen andere voorgangers volgen of mensen die alleen vrienden volgen.

Toch heb ik besloten om te gaan vasten van sociale media. Ik zal dat ook in mijn Twitter-bio zetten, mensen verwijzen naar mijn blog daarover én duidelijk aangeven hoe ik wel te bereiken ben. Dat klinkt misschien overdreven, maar als je op vakantie gaat geef je in je 'automatisch bericht' via Outlook ook door of en wanneer je (weer) te bereiken bent. In het geval van Twitter lijkt me dat dan ook wel zo netjes.